-p.webp)
Jęczmień to jedna z pierwszych roślin uprawianych przez człowieka. To skoncentrowane źródło składników bioaktywnych, a tym bardziej takie są młode kiełki tej rośliny. Soki, susze, herbaty czy tabletki na bazie młodego jęczmienia są w ostatnich latach niesamowicie popularne. Co mu zawdzięczamy i czy faktycznie warto wprowadzić do swojego menu zielony jęczmień?
Autorka:
diet. Żaneta Michalak
iZielnik.pl
Spis Treści
Młody jęczmień - co to jest?
Młody jęczmień to sadzonki rośliny jęczmienia (trawy jęczmiennej) po około 200 godzinach od wykiełkowania, zanim jeszcze urosną do formy wysokiej trawy, zboża. To właśnie ten młody wiek rośliny sprawia, że jest ona bogata w związki bioaktywne i może służyć za żywność funkcjonalną oraz naturalny suplement.
Młody jęczmień – właściwości:
Niskie koszty uprawy, łatwa adaptacja tej rośliny do różnych warunków środowiska i fakt, że jest ona bogata w korzystne dla zdrowia związki czyni z jęczmienia idealny produkt. Zielony jęczmień i właściwości tej rośliny związane są zwłaszcza z występującymi w niej składnikami o działaniu bioaktywnym. Do najważniejszych składników obecnych w jęczmieniu można zaliczyć: aminokwasy, witaminy (A, z grupy B, C, E, K), składniki mineralne (cynk, selen, fosfor, potas, wapń, chrom, jod, magnez i inne), kwasy tłuszczowe (linolenowy i linolowy).
Jak używać zielony jęczmień, by pozyskać z niego to, co najlepsze? Najbogatszy w te substancje jest sok, najlepiej świeżo wyciśnięty liści młodego jęczmienia. Niestety w tej postaci rzadko można go spotkać, ale równie odżywczy może być proszek powstały z odparowania wspomnianego soku. W takiej postaci można go mieszać z wodą, sokami albo kupić sproszkowany jęczmień w formie kapsułek czy tabletek.
Młody jęczmień – zastosowanie:
Młody jęczmień przede wszystkim działa przeciwutleniająco – składniki w nim zawarte walczą z wolnymi rodnikami, które to mają właściwości prostarzeniowe. Innymi słowy, młody jęczmień może działać na organizm odmładzająco i chronić jego komórki przed procesami starzenia. Długotrwałe narażenie organizmu na działanie wolnych rodników może prowadzić do wielu chorób, w tym nowotworów czy chorób neurodegeneracyjnych.
Coraz więcej badań z zastosowaniem młodego jęczmienia wskazuje na wykorzystanie go przeciw depresji. Suplementacja tym produktem może niwelować niekorzystny wpływ przewlekłego stresu na organizm człowieka, a dzięki temu redukować ryzyko zachorowania na depresję czy inne zaburzenia natury psychicznej. W badaniach na zwierzętach, w których dowiedziono korzystnego działania młodego jęczmienia w tej kwestii, stosowano dzienne dawki tego produktu w ilości 400-1000 mg na kilogram masy ciała. Podanie łącznie młodego jęczmienia i leków przeciwdepresyjnych powodowało wzmocnienie działania leków.
Wykazano także, że młody jęczmień w proszku może być pomocny w przypadku osób z cukrzycą lub innym rodzajem zaburzeń gospodarki węglowodanowej. Podawanie około 1,5 g/kg m.c. dziennie w badaniach na szczurach powodowało obniżenie glikemii u zwierząt (glikemia to stężenie glukozy we krwi). Wpływ hipoglikemiczny jęczmienia tłumaczy się jego zdolnością do zwiększania lepkości treści pokarmowej, a więc zmniejszania szybkości wchłaniania glukozy w jelicie cienkim.
Z kolei lunazyna, związek wyizolowany z liści młodego jęczmienia, to kolejna substancja zawarta w tej roślinie, działająca przeciwnowotworowo. Wykazano, że może ona przeciwdziałać rakowi piersi. Natomiast związek trycyna może pośrednio redukować rozwój czerniaka dzięki hamowaniu syntezy melaniny – ciemnego barwnika gromadzącego się w komórkach tego nowotworu. Z kolei inne badania, tym razem z użyciem kiełków jęczmiennych wykazały, że mogą one działać ochronnie wobec komórek okrężnicy i hamować procesy nowotworzenia w jelicie grubym.
Młody jęczmień (w proszku lub w innej formie) może mieć też zastosowanie u osób cierpiących na miażdżycę tętnic lub chcących zredukować ryzyko jej wystąpienia. Młody jęczmień podawany z witaminami C i E już w ciągu miesiąca działał redukująco na stężenie cholesterolu LDL we krwi. Inne badania potwierdziły jego wpływ na wzrost frakcji HDL cholesterolu, czyli tak zwanego „dobrego” cholesterolu. Takie działanie zauważono przy dawce 15 g młodego jęczmienia dziennie.
Właściwości przeciwzapalne to kolejny argument za stosowaniem młodego jęczmienia. Stwierdzono, że zawarta w jęczmieniu młodym miedź może wpływać na zmniejszenie objawów związanych z reumatoidalnym zapaleniem stawów. Ponadto, dzięki dużej zawartości zielonego barwnika – chlorofilu, młody jęczmień stosuje się przeciwbakteryjnie w leczeniu ran, oparzeń. I na koniec, młody jęczmień może być środkiem niwelującym przykry zapach z ust, także dzięki wspomnianym właściwościom przeciwbakteryjnym.
Młody jęczmień w ciąży
Jest wiele surowców ziołowych, których stosowanie w ciąży trzeba ograniczyć albo zupełnie wyeliminować. W zasadzie, jeśli nie są one zlecone przez lekarza prowadzącego, żadnych środków ziołowych i suplementów nie powinno się stosować w okresie ciąży i laktacji na własną rękę. Podobnie jest z zielonym/młodym jęczmieniem w ciąży i podczas karmienia piersią. Co prawda nie istnieją ścisłe przeciwwskazania co do jego stosowania, ale kwestia ta wymaga nadal dalszych badań i dla bezpieczeństwa lepiej skonsultować jego używanie ze specjalistą.
Młody jęczmień na odchudzanie
Czy młody jęczmień pomaga w odchudzaniu?
I tak, i nie. Na pewno nie jest tak, że dodając go do diety, które nadal będzie dostarczała zbyt wielu kalorii, „magicznie” uda się schudnąć. To przede wszystkim deficyt kaloryczny sprawia, że chudniemy. Natomiast młody jęczmień może być dodatkiem do diety w okresie odchudzania, który ma na celu zwiększenie wartości odżywczej diety. Zwłaszcza pod kątem składników bioaktywnych, witamin i pierwiastków.
Młody jęczmień – przeciwwskazania:
Nie ma szczególnych przeciwwskazań co do stosowania produktu, jakim jest zielony jęczmień. Właściwości tego produktu są jednak na tyle atrakcyjne, że może się zdarzyć iż będziemy po niego sięgać zbyt często. Tak więc jedynym przeciwwskazaniem jest niestosowanie się do zaleceń producenta widniejących na opakowaniu produktu. W innych sytuacjach możemy czuć się bezpieczni.
Młody jęczmień - skutki uboczne:
W sytuacji umiarkowanego, zgodnego z zaleceniami spożycia młodego jęczmienia, nie należy obawiać się skutków ubocznych.
Młody jęczmień – cena:
Cena młodego jęczmienia zależy od marki i miejsca, w którym kupujemy, a także od wielkości opakowania. Jednak nie jest to drogi produkt, tym bardziej biorąc pod uwagę fakt, że stosujemy jego niewielkie ilości w codziennej diecie. Młody jęczmień kosztuje około 20-40 złotych za 500 gramów proszku. Zaś w przypadku tabletek lub kapsułek to koszt około 20 złotych za miesięczną kurację.
A czy wiesz, że właściwości yerba mate działają podobnie do młodego jęczmienia? Sprawdź w naszym artykule!
Bibliografia:
- Kawka K., Lemieszek M. K.: Prozdrowotne właściwości młodego jęczmienia. Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 2017, Tom 23, Nr 1, 7–12.
