Brzoza to popularne w Polsce drzewo. Brzozy nie znamy jednak głównie z właściwości leczniczych, a szkoda. Może ona bowiem wspomagać terapię wielu dolegliwości i chorób. Służą do tego takie jej surowce, jak kora brzozy, liść brzozy. Robi się z nich nalewki, herbaty i innego rodzaju preparaty. Na które warto zwrócić szczególną uwagę? Sprawdź!
Autorka:
diet. Żaneta Michalak
iZielnik.pl
Spis Treści
Jak wygląda brzoza?
Brzoza brodawkowata (Łac. Betula pendula) to jedna z najczęściej występujących odmian brzozy w Polsce. Drzewa i krzewy z rodziny brzozowatych, są popularne w Europie, Ameryce Północnej oraz w niektórych rejonach Azji. Drzewo to charakteryzuję się białą, gładką korą, która z wiekiem łuszczy się poziomo cienkimi płatkami.
Jakie są odmiany Brzozy?
Istnieje wiele odmian drzewa brzozy, z czego najpopularniejsze to: wspomniana już brzoza brodawkowata, ale także brzoza chińska (drzewo mające do 5 metrów wysokości) i brzoza karłowata (bardzo niewielka, do 1,5 metra wysokości).
Właściwości brzozy:
Brzoza posiada bardzo szerokie zastosowanie w przemyśle drzewnym, papierniczych, węglowym, ale także spożywczym, kosmetycznym i farmaceutycznym.
Surowcem leczniczym brzozy są jej liście, kora, pąki oraz oczywiście sok z brzozy, pospolicie nazywany bzowiną (nazwa bzowina jest także wykorzystywana do określenia bzu czarnego) lub oskałą. Sok z brzozy posiada charakterystyczny słodkawy smak.
Do najważniejszych właściwości leczniczych brzozy możemy zaliczyć: działanie moczopędne, napotne, poprawiające przemianę materii, odkażające oraz wzmacniające.
Podsumowując, warto wymienić następujące właściwości brzozy:
- Moczopędne,
- Odtruwające,
- Napotne,
- Odkażające,
- Pobudzające przemianę materii,
- Wzmacniające.
Właściwości liści brzozy
Liście brzozy zawierają szereg substancji leczniczych takich jak: flawonoidy, olejki eteryczne, kwas askorbinowy oraz garbniki. Poza typowymi dla brzozy cechami i działaniem leczniczym warto wspomnieć, że liście brzozy znajdują zastosowanie w pielęgnacji włosów.
Właściwości lecznicze kory brzozy
Herbatka czy też napar z brzozy najczęściej robi się z kory tego drzewa. Ten surowiec działa napotnie i moczopędnie. W przypadku stosowania zewnętrznie w postaci okładów, brzoza (kora z brzozy) ma działanie odkażające.
Właściwości pączków brzozy
Co ciekawe, pączki brzozowe można stosować nawet na surowo, także do sałatek. W formie suszonej można zrobić z nich napar działający oczyszczająco na organizm, regulujący pracę gruczołów łojowych, polepszający stan włosów, skóry i błon śluzowych organizmu.
Zastosowanie brzozy:
- Reumatyzm,
- Wzmocnienie włosów,
- Kamica nerkowa,
- Zioło moczopędne,
- Zapalenie pęcherza moczowego i cewki moczowej,
- Ogólne osłabienie organizmu.
Co można zrobić z brzozy?
Jak wspomniano, produkty z brzozy to najczęściej preparaty w formie suszu. Można zrobić z nich herbatę z brzozy lub napar do okładów zewnętrznych czy też wywar z liści brzozy. Popularne są też nalewki z brzozy i sok lub syrop z liści brzozy. Niektóre surowce, jak pączki brzozowe mogą być nawet spożywane na surowo.
Brzoza – dawkowanie:
Produkty z brzozy powinny być stosowane z umiarem i według zaleceń producenta. W przypadku soku z brzozy lub herbaty z brzozy można stosować je 3 razy dziennie. Nalewka z brzozy powinna by stosowana w bardzo niewielkich ilościach, zaś okłady z brzozy są najbezpieczniejsze i można je stosować bez obaw.
Produkty z brzozy w ciąży. Czy są bezpieczne?
Nie zaleca się podawania brzozy dzieciom, ze względu na brak danych odnośnie bezpieczeństwa stosowania. W ciąży i okresie karmienia piersią można brzozę stosować tylko po konsultacji z lekarzem.
Przeciwwskazania do stosowania liści i kory brzozy
Nie zaleca się stosowania wyrobów z brzozy, gdy masz nadwrażliwość na pyłek brzozy lub liście brzozy, niedrożność dróg moczowych, obrzęki spowodowane niewydolnością nerek i/lub serca.
Do możliwych skutków ubocznych stosowania preparatów z brzozy możemy zaliczyć nudności, reakcje alergiczne (świąd, wysypka, pokrzywka). W przypadku wystąpienia objawów niepożądanych należy poinformować o nich lekarza.
Podczas stosowania preparatów zwierających brzozę zaleca się wypijanie dużej ilości płynów. Jeśli objawy nie ustąpią lub będzie im towarzyszyć gorączka, ból i trudności w oddawaniu moczu lub obecność krwi w moczu należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.
Ponadto produkty z brzozy należy stosować zgodnie z wymaganiami producenta i wytycznymi lekarza. Nie należy stosować po terminie ważności. Należy przechowywać w miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci, w odpowiedniej temperaturze i szczelnie zamkniętym opakowaniu. Przy stosowaniu należy zwrócić uwagę na datę ważności widniejącą na opakowaniu.
Brzoza - cena:
Herbata z liści brzozy kosztuje około 5 zł za 50 gramów produktu. Podobnie wygląda cena herbaty z kory brzozowej. Sok z brzozy jest produktem nieco droższym, jego cena wynosi co najmniej 10 zł za litr, cenę kształtuje też kwestia ekologiczności produktu lub jej brak. Tym niemniej brzoza to produkt niedrogi, a wart wykorzystania w celach zdrowotnych.
Sprawdź też właściwości lecznicze gorczycy białej, które są nieco podobne do brzozy!
Bibliografia:
- Stocki, Marcin. (2019). Badanie ekstrakcji substancji biologicznie aktywnych z pąków brzozy (Betula) ditlenkiem węgla w stanie nadkrytycznym. PRZEMYSŁ CHEMICZNY. 1. 154-157. 10.15199/62.2019.12.23.
